Psikiyatri sözlüğü

Seçici soyutlama Nedir?

Seçici soyutlama, bir durumun bütünü yerine sınırlı ve çoğunlukla olumsuz bir ayrıntıya odaklanarak genel sonucu bu ayrıntı üzerinden değerlendirme eğilimini ifade eden bilişsel bir çarpıtmadır.

Seçici soyutlamada kişi olayın olumlu, nötr veya bağlamı değiştirebilecek başka yönlerini geri planda bırakabilir. Böylece küçük bir ayrıntı, bütün deneyimi temsil ediyormuş gibi algılanabilir.

Seçici Soyutlama Nasıl Görülebilir?

Bir sunum hakkında birçok olumlu geri bildirim alan kişinin yalnızca tek bir eleştiriye odaklanıp sunumun tamamen kötü geçtiğini düşünmesi örnek olabilir. Benzer biçimde bir sosyal karşılaşmada birçok olumlu etkileşim varken tek bir sessizliği başarısızlık olarak yorumlayabilir.

Ayrıntıya Dikkat Etmek ile Aynı Şey midir?

Hayır. Ayrıntıları fark etmek yararlı olabilir. Seçici soyutlamada sorun, seçilen tek ayrıntının olayın bütünü hakkında orantısız bir sonuç çıkarmak için kullanılması ve diğer bilgilerin sistematik biçimde göz ardı edilmesidir.

Hangi Duygularla İlişkili Olabilir?

Olumsuz ayrıntılara sürekli odaklanmak kaygı, suçluluk, yetersizlik veya çökkünlük duygularını güçlendirebilir. Duygusal durum da kişinin hangi ayrıntıları daha kolay fark ettiğini etkileyerek düşünce döngüsünü sürdürebilir.

Nasıl Yeniden Değerlendirilebilir?

Olayın tüm kanıtları, olumlu ve nötr ayrıntılar dahil olmak üzere birlikte gözden geçirilebilir. Amaç olumsuz bilgiyi yok saymak değil, bu bilginin bütün tablo içindeki gerçek ağırlığını değerlendirmektir.

İlgili Sayfalar

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amacı taşır ve kişisel değerlendirme veya tanı yerine geçmez.
Psikiyatri sözlüğüne dön