Psikiyatri sözlüğü

Katastrofizasyon Nedir?

Katastrofizasyon, bir durumun olası sonuçlarını gerçekçi kanıtların ötesinde çok kötü, dayanılmaz veya felaket düzeyinde yorumlama eğilimini ifade eden bir bilişsel çarpıtmadır.

Katastrofizasyon sırasında kişi belirsiz veya zorlayıcı bir olayın en olumsuz sonucuna odaklanabilir ve bu sonucun gerçekleşme ihtimalini olduğundan daha yüksek değerlendirebilir.

Katastrofizasyon Nasıl Görülebilir?

Kişi küçük bir hatanın tüm kariyerini bozacağını, geçici bir bedensel belirtinin ciddi bir hastalık anlamına geldiğini veya sosyal bir yanlış anlaşılmanın ilişkisini tamamen bitireceğini düşünebilir. Burada dikkat çeken nokta, sonucun eldeki kanıtlardan daha kesin ve ağır biçimde yorumlanmasıdır.

Gerçekçi Kaygı ile Katastrofizasyon Arasındaki Fark Nedir?

Gerçekçi kaygıda olası riskler mevcut bilgilerle orantılı biçimde değerlendirilir. Katastrofizasyonda ise en kötü senaryo zihinsel olarak büyütülebilir ve diğer olasılıklar geri planda kalabilir. Bir riskin gerçekten var olması, onun kaçınılmaz olduğu anlamına gelmez.

Katastrofizasyon Duyguları Nasıl Etkileyebilir?

En kötü senaryoya odaklanmak kaygı, çaresizlik veya kaçınma davranışlarını artırabilir. Kişi tehdit düzeyini yüksek algıladıkça bedensel uyarılmışlık da artabilir ve bu durum düşüncenin daha inandırıcı hissedilmesine yol açabilir.

Bilişsel Değerlendirmede Ne Yapılır?

Amaç kişiyi zorla olumlu düşünmeye yöneltmek değildir. Düşüncenin hangi kanıtlara dayandığı, alternatif açıklamaların bulunup bulunmadığı ve en olası sonuç ile en kötü olası sonucun birbirinden nasıl ayrıldığı incelenebilir.

İlgili Sayfalar

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amacı taşır ve kişisel değerlendirme veya tanı yerine geçmez.
Psikiyatri sözlüğüne dön