Psikoz tek başına belirli bir hastalığın adı değildir. Farklı psikiyatrik, tıbbi veya maddeyle ilişkili durumlarda ortaya çıkabilen bir belirti kümesini ifade eder.
Psikozda Hangi Belirtiler Görülebilir?
Sanrılar, kişinin gerçeklikle uyuşmayan bir düşünceye güçlü biçimde inanması şeklinde görülebilir. Varsanılarda ise dışarıda karşılığı olmayan ses, görüntü veya başka duyusal deneyimler yaşanabilir. Bazı kişilerde konuşma ve düşünce akışı da belirgin biçimde dağınık hale gelebilir. Belirtilerin biçimi ve yoğunluğu kişiden kişiye değişebilir.
Psikoz ile Şizofreni Aynı Şey midir?
Hayır. Şizofreni, psikoz belirtilerinin görülebileceği bozukluklardan biridir ancak her psikoz şizofreni değildir. Bipolar bozukluk, ağır depresif dönemler, bazı maddeler, nörolojik hastalıklar veya başka tıbbi durumlar sırasında da psikotik belirtiler ortaya çıkabilir. Bu nedenle tek bir psikotik belirti üzerinden belirli bir tanıya ulaşılmaz.
Gerçekliği Değerlendirme Ne Anlama Gelir?
Gerçekliği değerlendirme, kişinin iç yaşantılarıyla dış dünyadaki olayları birbirinden ayırabilme kapasitesini ifade eder. Psikoz sırasında kişi bazı düşünce veya algılarını dış dünyada gerçekten gerçekleşen olaylar olarak kabul edebilir. İçgörü düzeyi tamamen kaybolmak zorunda değildir ve belirtilerin yoğunluğu zaman içinde değişebilir.
İlk Kez Ortaya Çıkan Psikotik Belirtiler Neden Önemlidir?
İlk kez ortaya çıkan belirgin sanrı, varsanı veya davranış değişikliklerinde yalnız psikiyatrik nedenler değil, tıbbi ve maddeyle ilişkili nedenler de değerlendirilir. Ani başlayan, hızla ağırlaşan veya kişinin güvenliği ve günlük işlevselliğini ciddi biçimde etkileyen belirtilerde gecikmeden profesyonel değerlendirme önemlidir. Değerlendirmede belirtilerin başlangıcı, süresi ve eşlik eden diğer bulgular birlikte ele alınır.